Michaś jako ofiara szkoły zaborczej - klp.pl
Streszczenia i opracowania lektur szkolnych klp klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Michaś jest głównym bohaterem dziecięcym noweli Henryka Sienkiewicza Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela. Pojawia się we wspomnieniach snutych rok po śmierci chłopca przez jego korepetytora pana Wawrzynkiewicza. Michaś jest bohaterem, którego młode życie zostało zniszczone przez realia zaborczej szkoły niemieckiej. Mimo całego dobra i wytrwałości tej postaci, nie udało mu się sprostać wymaganiom niemieckich nauczycieli.

Poznajemy Michasia przez zapis pamiętnikarski jego nauczyciela, który był świadomym potrzeb dziecka pedagogiem. Pan Wawrzynkiewicz opisuje Michasia jako dziecko wielkiej pracowitości i wytrwałości. Przedstawia chłopca ślęczącego nocami nad książkami i powtarzającego materiał, który, swoim zdaniem, umiał nie dość dobrze. Niestety, nocne siedzenie nad książkami nie przynosiło oczekiwanego efektu. Przemęczony chłopiec nie radził sobie z nadmiarem materiału zadawanym w niemieckiej szkole. Wawrzynkiewicz jako mądry pedagog wiedział, że młody organizm musi mieć warunki do pełnego rozwoju. Zapewnienie ich było szczególnie ważne w przypadku Michasia, którego jego korepetytor przedstawiał jako dziecko średnio zdolne, ale takie którego zdolności rozwijają się wraz z rozwojem fizycznym.

Dzieci takie jak Michaś były potępiane w zaborczej szkole, w której nauczyciele cenili uczniów śmiejące się z ich kpin z Polaków i polskości. Michaś był na to zbyt uczciwy i wrażliwy. Mniej wrażliwe dzieci nie odbierały tak mocno przedstawianej przez Niemców nieprawdziwej historii Polski i deptania wszelkich polskich świętości. Pozostawała im tylko nienawiść do okupantów. Dla Michasia sprzeczność tych dwóch wersji historii, nazywanie występkiem tego, co w domu kazano mu nazywać rzeczą słuszną, wyśmiewanie się z rzeczy, które w jego domu nazywano ważnym była nie do ogarnięcia i stała się jedną z przyczyn jego choroby.

Nie było żadnej wątpliwości, że polskiemu dziecku trafiało się słyszeć w niemieckiej szkole wiele rzeczy, które raniły jego najgłębsze uczucia i które były wprost zaprzeczeniem lub pogardą i wydrwieniem z kraju, języka, ojczystych tradycji, słowem – wszystkiego, co w domu nauczono je czcić i kochać.

Jedną z przyczyn niepowodzeń Michasia w szkole było też to, że mówił po niemiecku z polskim akcentem. Pan Wawrzynkiewicz uważał za niesłuszność czasów, w których przyszło żyć Michasiowi to, że o jego życiu decyduje zły akcent i brak talentu do języków obcych. Konieczność uczenia się w języku niemieckim i posługiwania się tylko nim na przerwach przekraczała możliwości jedenastoletniego Michasia. Michaś padł także ofiarą niemieckich nauczycieli, którzy obwiniali polskie dziecko o lenistwo, demoralizowanie innych uczniów (kiedy Michaś zapomniał się i wbrew zakazowi odezwał się do kolegi po polsku), umyślne nieodrobienie zapomnianej przez chłopca pracy domowej. Nie trafiało do nich żadne usprawiedliwienie, żadna prośba o litość wypowiadana przez pana Wawrzynkiewicza. Mały chłopiec był dla nich maszyną, która miała precyzyjnie wypełniać ich polecenia.

Wszystkie zalety dziecka zostały w zaborczej szkole odebrane jako wady. Michasiowi odebrano radość dzieciństwa, przekonano go, że jest tępy, leniwy i nigdy się nie poprawi. Wyśmiano wszystko to, co było dla niego święte. Uniemożliwiono mu zrealizowanie jego marzenia, czyli wykazywania się wiedzą, otrzymywania dobrych ocen, którymi tak bardzo chciał ucieszyć swoją matkę. Wywołano w nim poczucie winy, że jego niepowodzenia zniszczą zdrowie jego matki. Czy to nie za dużo jak na tak małe dziecko?


Polecasz ten artykuł?TAK NIEUdostępnij


  Dowiedz się więcej
1  Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela - streszczenie
2  Problematyka utworu
3  Plan wydarzeń



Komentarze: Michaś jako ofiara szkoły zaborczej

Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)
Imię:
Komentarz:
 





Streszczenia książek
Tagi: